ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 01 · WINE TALK · ELIPACK PODCAST
Οινοποιείο Βασιλικόν: 30+ χρόνια οικογενειακής παράδοσης από την Κάθηκα
Μια συζήτηση με τον Γιάννη Κυριακίδη, συνιδρυτή και οινοποιό του Οινοποιείου Βασιλικόν
🍇 Κάθηκας, Πάφος
🏛️ Από το 1993
🎙️ Επεισόδιο 1
ΑΣΦΑΛΕΙΣ ΠΛΗΡΩΜΕΣ & ΓΡΗΓΟΡΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΣΤΟ E-SHOP ΜΑΣ
Απρ
ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 01 · WINE TALK · ELIPACK PODCAST
Μια συζήτηση με τον Γιάννη Κυριακίδη, συνιδρυτή και οινοποιό του Οινοποιείου Βασιλικόν
Καλώς ήρθατε στο πρώτο επεισόδιο του Elipack Podcast, μιας νέας σειράς συζητήσεων με τους ανθρώπους που διαμορφώνουν τον κυπριακό οίνο. Σε αυτό το επεισόδιο ταξιδεύουμε στην Κάθηκα της Πάφου και συζητάμε με τον Γιάννη Κυριακίδη, έναν από τους τρεις ιδρυτές του Οινοποιείου Βασιλικόν.
Μαζί με τους αδελφούς του, Γιώργο και Ηρακλή, ο Γιάννης ξεκίνησε το οινοποιείο το 1993 γύρω από μια αδιαπραγμάτευτη αρχή που ισχύει μέχρι σήμερα: κρασιά αποκλειστικά από τους δικούς τους αμπελώνες. Περισσότερες από τρεις δεκαετίες μετά, το Βασιλικόν παραμένει οικογενειακό, με μερικά από τα μεγαλύτερα βαρέλια στην Κύπρο και μια υπόγεια κάβα σκαμμένη 14 μέτρα μέσα στη γη.
Μια κουβέντα για τις ρίζες, τις ποικιλίες, τον τρύγο, τη διαδοχή στην οικογένεια, τη συσκευασία και το μέλλον του κυπριακού κρασιού.
Στην Κάθηκα, ένα χωριό όπου το 90-95% των αμπελώνων είναι φυτεμένο με Ξυνιστέρι, τρία αδέλφια επέστρεψαν στο σπίτι από σπουδές στην Αμερική και τη Θεσσαλονίκη και αποφάσισαν να κάνουν το πιο φυσικό πράγμα: να φτιάξουν κρασί από αυτό που φύτρωνε γύρω τους. Ο Γιάννης Κυριακίδης μάς μιλά για τις δυσκολίες των πρώτων χρόνων, τον μέντορά του κ. Ανδρέα Φράγκο του Τμήματος Αμπελουργίας, τη μετάβαση από το παλιό στο νέο οινοποιείο και τη σκέψη πίσω από κάθε ποικιλία του κτήματος.
Πριν δείτε ολόκληρη τη συνέντευξη, δείτε τι καλύπτει αυτό το επεισόδιο, από την ιστορία πίσω από τον χρυσαετό του λογότυπου μέχρι τις συμβουλές του Γιάννη για νέους παραγωγούς που σκέφτονται να ανοίξουν σήμερα οινοποιείο.
«Ξεκίνησα την εταιρεία με άλλους δύο το 1993», θυμάται ο Γιάννης. «Ουσιαστικά τρία αδέλφια: εγώ, ο Γιώργος και ο Ηρακλής. Η ιδέα ήρθε φυσικά, γιατί ήμασταν περιτριγυρισμένοι από αμπέλια. Όταν επιστρέψαμε όλοι από τις σπουδές μας (εγώ ήμουν στην Αμερική, τα δύο αδέλφια μου στη Θεσσαλονίκη) βρεθήκαμε ξανά στην Κύπρο και αποφασίσαμε να χτίσουμε ένα οινοποιείο και να παράγουμε κρασιά μόνο από τους δικούς μας αμπελώνες."
Οι δυσκολίες στην αρχή ήταν πολλές, πάνω από όλα η τεχνογνωσία. Ο αδελφός του, ο Ηρακλής, είχε παρακολουθήσει μαθήματα στο Τμήμα Αμπελουργίας, και εκεί τα αδέλφια γνώρισαν τον άνθρωπο που θα γινόταν ο ανεπίσημος μέντορας του οινοποιείου: τον κ. Ανδρέα Φράγκο. «Μπορούσαμε να τον πάρουμε οποιαδήποτε ώρα της ημέρας, του τηλεφωνούσαμε και τον ρωτούσαμε τι να κάνουμε. Μας βοήθησε πάρα πολύ. Θα μπορούσες να τον πεις και θεμελιωτή των πρώτων σύγχρονων οινοποιείων στην Κύπρο.»
Το εμβληματικό λογότυπο του Βασιλικόν δεν είναι τυχαίο. «Πριν ξεκινήσουμε το 1993, αναθέσαμε την ετικέτα σε μια νεαρή σχεδιάστρια στη Λεμεσό», εξηγεί ο Γιάννης. «Της είπαμε ότι στην περιοχή γύρω από το οινοποιείο ζουν χρυσαετοί, ένα είδος που ζει στην Κύπρο με κίτρινα, σχεδόν χρυσά φτερά. Έτσι, όταν ξεκινήσαμε, ο αετός στο λογότυπό μας ήταν χρυσός.»
Τρεις δεκαετίες μετά, ο αετός παραμένει. «Εξελίξαμε το λογότυπο με τα χρόνια, αλλά κρατήσαμε πάντα τον αετό σε όλα μας τα κρασιά, σε κάθε ετικέτα.»
Το χαρτοφυλάκιο του οινοποιείου στηρίζεται σε μια ξεκάθαρη στρατηγική: τις κυπριακές ποικιλίες στον πυρήνα, με επιλεγμένες διεθνείς ποικιλίες ως συμπλήρωμα.
«Ο πατέρας μου έλεγε πάντα “αυτή η Βασίλισσα ξεχωρίζει από τις άλλες”, και γι' αυτό την ονομάσαμε Βασίλισσα, γιατί ήταν η βασίλισσα του αμπελώνα», θυμάται ο Γιάννης. Σήμερα το Βασιλικόν έχει φυτέψει περίπου 30 σκάλες αμπελώνων με Βασίλισσα. Δίπλα της έχουν προσθέσει την Κανέλλα, μια ποικιλία που φύτεψαν «σχεδόν στα τυφλά» πριν από τέσσερα χρόνια σε ένα πειραματικό κομμάτι, για να δουν τι μπορεί να γίνει.
Όταν τον ρωτήσαμε ποιο στοιχείο μετράει περισσότερο για ένα σπουδαίο κρασί, ο Γιάννης δεν δίστασε: «Ο αμπελώνας. Το πιο σημαντικό. Νούμερο ένα.» Η σειρά προτεραιότητας που ακολουθεί δείχνει τη φιλοσοφία του οινοποιείου:
| Κατάταξη | Παράγοντας | Γιατί μετράει |
|---|---|---|
| 1 | Αμπελώνας & σταφύλια | Γέρικα κλήματα, η σωστή ποικιλία, η σωστή τοποθεσία. |
| 2 | Τεχνογνωσία | Εμπειρία, κατεύθυνση, συνεργάτες, πάνω από όλα ο οινολόγος. |
| 3 | Εξοπλισμός & χειρισμός | Σωστή παραλαβή σταφυλιών, οινοποίηση, εμφιάλωση και αποθήκευση. |
| 4 | Αποθήκευση & θερμοκρασία | Κάβα στους 12-16°C, σταθερή υγρασία, το σωστό πώμα. |
Η κάβα του Βασιλικόν βρίσκεται 14 μέτρα κάτω από το έδαφος, με ψύξη γύρω από τα βαρέλια όταν χρειάζεται και φυσικά σταθερή υγρασία.
Το Βασιλικόν οινοποιεί τόσο κυπριακές όσο και διεθνείς ποικιλίες, κάτι που σημαίνει ότι ο τρύγος κρατά τουλάχιστον τρεις μήνες, χωρίς ωράριο και χωρίς ελεύθερα Σαββατοκύριακα.
«Ξεκινάμε στις 6 το πρωί. Μπορεί να τελειώσουμε στις 4, μπορεί να τελειώσουμε στις 10 το βράδυ. Εξαρτάται. Τρύγος είναι ο τρύγος.»
Τα τελευταία χρόνια η επόμενη γενιά έχει μπει δυναμικά στο οινοποιείο. «Ο γιος μου, η κόρη μου και η ανιψιά μου, και οι τρεις είναι οινολόγοι», λέει ο Γιάννης με εμφανή περηφάνια. Δίπλα τους, η οινολόγος του οινοποιείου, Αφροδίτη, είναι μέλος της ομάδας από το 2011-12.
«Είναι βασικός παράγοντας», εξηγεί, «γιατί δίνει στο οινοποιείο συνέχεια. Κάποια στιγμή θα θέλουμε λίγη ξεκούραση και ο ρόλος μου πρέπει να περάσει είτε στον γιο μου, είτε στην κόρη μου, είτε στην ανιψιά μου. Ή και στους τρεις μαζί.»
«Υπάρχει πραγματική αλλαγή στις συνήθειες των καταναλωτών», παρατηρεί ο Γιάννης. Σε θερμές χώρες όπως η Κύπρος και η Ελλάδα, η ζήτηση γέρνει προς τα λευκά, τα ροζέ και φρεσκότερα στιλ κόκκινων.
Τα αφρώδη κρασιά αυξάνονται σταθερά. Οι καταναλωτές τα επιλέγουν για να ανοίξουν το γεύμα πριν περάσουν σε πιο γεμάτα, πιο αρωματικά κρασιά.
«Η φιάλη και η ετικέτα παίζουν τεράστιο ρόλο», τονίζει ο Γιάννης. «Ο πελάτης αγοράζει το κρασί για την ετικέτα την πρώτη φορά, αλλά το ίδιο το κρασί πρέπει να είναι καλό για να ξαναγυρίσει δεύτερη φορά.» Η επιλογή της φιάλης, του πώματος και της ετικέτας δεν αφήνεται ποτέ στην τύχη. Είναι δουλειά για επαγγελματίες.
Στο Βασιλικόν, η συνεργασία με την Elipack κρατά δεκαετίες. «Η Elipack είναι η πιο δυνατή εταιρεία στην Κύπρο σε φιάλες, μηχανήματα, πώματα, βαρέλια και κυρίως εξυπηρέτηση. Το κομμάτι της υποστήριξης είναι καθοριστικό. Ο Σάκης είναι εξαιρετικός μηχανικός. Θα έρθει στο οινοποιείο να σου λύσει το πρόβλημα οποιαδήποτε ώρα, ακόμη και Κυριακή μέσα στον τρύγο.»
«Όποιο μηχάνημα κι αν σου πουλήσουν, υπάρχει υποστήριξη πίσω του. Και αυτό, όταν είσαι στη μέση του τρύγου, είναι ανεκτίμητο.»
«Δεν θα τους έλεγα να μην το κάνουν», απαντά ο Γιάννης όταν τον ρωτάμε τι μήνυμα θα έδινε σε κάποιον που ξεκινά σήμερα. «Αλλά θα τους έλεγα: κάντε έρευνα αγοράς. Δείτε τι γίνεται με τα εισαγόμενα κρασιά, με τους αμπελώνες, με τα σταφύλια. Κάντε πρώτα έναν σωστό έλεγχο και μετά ξεκινήστε.»
Σήμερα τα κρασιά του Βασιλικόν φτάνουν σε έξι διεθνείς αγορές, όμως το οινοποιείο δεν σχεδιάζει να επεκτείνει περισσότερο τις εξαγωγές, ώστε να μην εκθέσει τις δεσμεύσεις του στην εγχώρια αγορά.
«Αν εξάγουμε πάνω από 30%, θα αρχίσουμε να έχουμε προβλήματα να εξυπηρετούμε την κυπριακή αγορά. Θέλουμε να είμαστε παρόντες διεθνώς και αξιόπιστοι στην Κύπρο."
Αν βρείτε στο ντουλάπι σας μια φιάλη 15 ή 20 ετών (ή αγοράσετε μία από ένα οινοποιείο), ο Γιάννης έχει σαφείς οδηγίες:
Η ιστορία του Βασιλικόν μάς θυμίζει ότι η ποιότητα ενός κρασιού ξεκινά πολύ πριν από το οινοποιείο: στον αμπελώνα, στην ηλικία των κλημάτων, στη σταθερότητα της τοποθεσίας και στη σχέση του παραγωγού με τη γη. Τρεις δεκαετίες μετά, το δίδαγμα παραμένει το ίδιο: πρώτα ο αμπελώνας, δεύτερη η τεχνογνωσία, τρίτος ο εξοπλισμός.
Όμως το Βασιλικόν είναι και μια ιστορία οικογένειας και συνεργασιών. Από τα τρία αδέλφια που ξεκίνησαν το 1993 μέχρι τη νέα γενιά οινολόγων που μπαίνει σήμερα, από τον μέντορα κ. Ανδρέα Φράγκο μέχρι τη μακρόχρονη συνεργασία με την Elipack σε εξοπλισμό και εξυπηρέτηση, κανένα οινοποιείο δεν χτίζεται μόνο του.
Ευχαριστούμε θερμά τον Γιάννη Κυριακίδη για τη φιλοξενία και τη συζήτηση. Μείνετε συντονισμένοι: το επόμενο επεισόδιο του Elipack Podcast έρχεται σύντομα.
Το οινοποιείο υποδέχεται επισκέπτες για γευσιγνωσία κρασιών και φαγητό, μικρές και μεγάλες ομάδες. Για μεγαλύτερες ομάδες συνιστάται κράτηση εκ των προτέρων.
📍 Κάθηκας, Πάφος, Κύπρος
Από την παραλαβή των σταφυλιών μέχρι την εμφιάλωση, η ομάδα της Elipack είναι δίπλα σας σε κάθε βήμα, με μηχανήματα, φιάλες, πώματα, βαρέλια και εξυπηρέτηση 24/7. Όπως ακριβώς εδώ και δεκαετίες με το Βασιλικόν.
🎙️ Elipack Podcast, Επεισόδιο 01 · Καλεσμένος: Γιάννης Κυριακίδης, Οινοποιείο Βασιλικόν · Κάθηκας, Πάφος · vasilikonwinery.com
